Với tư cách là công dân, chúng ta có thể bảo vệ Dữ liệu cá nhân của mình như thế nào?

Máy tính và cuộc sống số đã có những bước phát triển đáng kể theo thời gian. Với sự ra đời của internet và các mạng xã hội, các mối quan hệ trực tuyến của chúng ta ngày càng chiếm vị trí trung tâm trong cuộc sống hàng ngày.

Việc sử dụng các mạng xã hội đã không ngừng thay đổi thói quen và cách ứng xử của chúng ta.

Khoảng năm 2010, các cộng đồng mã nguồn mở và Linux đã bắt đầu cảnh báo mọi người về những nguy cơ tiềm ẩn từ việc thu thập dữ liệu cá nhân bởi “GAFA” — một từ viết tắt dùng để chỉ các tập đoàn công nghệ lớn: Google, Amazon, Facebook và Apple.

Vào khoảng năm 2015, Ủy ban Châu Âu đã ban hành một chính sách pháp lý mới có tên là GDPR (viết tắt là “RGPD” trong tiếng Pháp), viết tắt của Quy định chung về bảo vệ dữ liệu.

Chính sách này đã góp phần nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của việc bảo vệ quyền riêng tư dữ liệu. Phải mất một thời gian để khái niệm này được hiểu một cách đầy đủ, bởi trước đây chúng ta đều chia sẻ dữ liệu mà không nhận thức được những hệ quả của việc đó.

Chúng tôi đã nhận ra rằng nếu một công ty thu thập thông tin cá nhân từ hồ sơ của chúng tôi, chúng tôi có quyền lựa chọn những gì mình muốn chia sẻ — một khái niệm về an ninh ngày càng trở nên quan trọng trong lĩnh vực công nghệ thông tin.

Quyền riêng tư dữ liệu và thông tin cá nhân là điều vô cùng quan trọng đối với mọi người. Chúng là một phần của bản sắc của chúng ta.

Bảo vệ danh tính của chúng ta, trên thực tế, chính là bảo vệ bản thân khỏi những rủi ro tiềm ẩn. Điều này giúp chúng ta nhận ra rằng có một ranh giới nào đó, dù là về mặt tinh thần hay ảo. Điều này có thể nghe giống như một sự hạn chế, nhưng trên thực tế, việc nhận thức được ranh giới này mang lại cho chúng ta nhiều lợi ích hơn là gây cản trở.

Như chúng ta thỉnh thoảng hay nói trong tiếng Pháp: “Reculer pour mieux sauter” — có thể hiểu đại khái là “Lùi lại vài bước để nhảy tốt hơn”. Mặc dù tiếng Anh có thể không có cụm từ tương đương chính xác, nhưng ý tưởng này tương tự như “hoãn lại để làm tốt hơn” hoặc “dừng lại một cách chiến lược”.

(Như các liên kết khác trên trang web này có thể nhắc nhở chúng ta), chúng ta cần học lại cách chia sẻ không chỉ thông tin cá nhân của chính mình mà còn cả thông tin của người khác — trên tinh thần tôn trọng bản thân và tôn trọng người khác.

Việc quay trở lại với nội tâm của chính mình cũng giúp chúng ta xây dựng một mối quan hệ “cùng nhau” tốt đẹp hơn.

Sự trỗi dậy của GAFA cùng các hoạt động thu thập dữ liệu của họ — dù là tự nguyện hay bất đắc dĩ — đã thu hút sự chú ý đến công việc của các nhà khoa học công nghệ thông tin, những người hiện đang được thúc đẩy phải suy ngẫm lại và đặt ra những câu hỏi:

• "Chúng ta đang làm gì vậy?"
• "Chúng ta đang thực hiện việc này như thế nào?"

Cộng đồng mã nguồn mở, vốn thường đi đầu trong các cuộc thảo luận về đạo đức trong lĩnh vực khoa học máy tính, đã nâng cao nhận thức về cách chúng ta sử dụng dữ liệu cá nhân trong bối cảnh Công nghệ Thông tin (IT) — theo đúng nghĩa đen, đó chính là công nghệ chia sẻ thông tin.

Điều này khuyến khích chúng ta cẩn trọng hơn trong việc lựa chọn thông tin cần chia sẻ cũng như cách thức chia sẻ thông tin đó.

Xin hãy lưu ý thêm:
Nếu một ngày nào đó, thông tin cá nhân của quý vị bị công bố mà không có sự đồng ý — và gây ra tổn hại, xâm phạm nhân phẩm hoặc chứa nội dung giả mạo — thì quý vị có các quyền của mình.

Như chúng ta thỉnh thoảng vẫn nói: “Một thế giới khác là điều hoàn toàn có thể.” Không có gì là bất di bất dịch cả.

Quý vị có quyền hành động. Nếu thông tin bị đánh cắp, bị lạm dụng hoặc bị công bố mà không có sự đồng ý của quý vị, quý vị có quyền thu hồi và xóa bỏ thông tin đó, trên cơ sở công lý và nhân quyền.

Mọi thông tin đều có thể được xác minh và điều tra. Quý vị chỉ cần liên hệ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền tại quốc gia hoặc địa phương nơi thông tin cá nhân của quý vị được phát hiện. Quý vị cũng có thể liên hệ với:

• Cảnh sát
• Tư vấn cho công dân
• Các trang web tư vấn pháp lý như “Which? Legal”
• Bất kỳ văn phòng luật sư nào được liệt kê trên trang web của Hiệp hội Luật sư

Có thể quý vị sẽ cảm thấy khó khăn khi phải hành động. Đôi khi, chúng ta có thể cảm thấy tuyệt vọng. Tuy nhiên, mỗi bước đi nhỏ đều có ý nghĩa. Đó là thông tin cá nhân của quý vị.

Việc bảo vệ dữ liệu của quý vị cũng góp phần bảo vệ những người khác.

Thông tin cá nhân của quý vị là vô cùng quý giá.
Quý vị có quyền hành động với tư cách là một công dân — nhằm bảo vệ quyền con người và nhân phẩm của chính mình.