{"id":95716,"date":"2026-05-30T17:29:27","date_gmt":"2026-05-30T16:29:27","guid":{"rendered":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/?p=95716"},"modified":"2026-05-30T17:29:29","modified_gmt":"2026-05-30T16:29:29","slug":"yfirlit-yfir-helstu-tillogur-2019-asamt-radleggingum-og-nanari-upplysingum-til-ad-audvelda-eftirfylgni","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/?p=95716&lang=is","title":{"rendered":"Yfirlit yfir helstu till\u00f6gur (2019), \u00e1samt r\u00e1\u00f0leggingum og n\u00e1nari uppl\u00fdsingum til a\u00f0 au\u00f0velda eftirfylgni:"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><br><\/p>\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Yfirlit yfir helstu till\u00f6gur (2019), \u00e1samt r\u00e1\u00f0leggingum og n\u00e1nari uppl\u00fdsingum til a\u00f0 au\u00f0velda eftirfylgni:<\/strong><br><\/h2>\n\n\n<figure class=\"wp-block-table is-style-stripes\" style=\"font-size:20px\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><em><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\">A\u00f0al lei\u00f0arv\u00edsir<mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-1-color\"><\/mark><\/mark><\/strong><\/em><\/td><td><em><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\">Vi\u00f0b\u00f3taruppl\u00fdsingar<\/mark><\/strong><\/em><\/td><\/tr><tr><td><em><strong><strong>\u00c1vextir og gr\u00e6nmeti<\/strong><\/strong><\/em><\/td><td><br><\/td><\/tr><tr><td><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong>A\u00f0 minnsta kosti <strong>fimm skammtar \u00e1 dag<\/strong> (hvern <strong>80\u2013100 g<\/strong>).<\/strong><\/mark><\/strong><\/td><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\">\u00cd \u00f6llum formum: <strong>ferskum, frosnum e\u00f0a \u00ed d\u00f3sum<\/strong> \u2013 reyndu a\u00f0 auka neysluna.<sup data-fn=\"05522a12-bff0-48cd-9e8f-39a2e373c6aa\" class=\"fn\"><a id=\"05522a12-bff0-48cd-9e8f-39a2e373c6aa-link\" href=\"#05522a12-bff0-48cd-9e8f-39a2e373c6aa\">1<\/a><\/sup><br><br><strong>Ekki meira en eitt glas af \u00e1vaxtasafa \u00e1 dag<\/strong> (helst \u00far heilum \u00e1v\u00f6xtum).<br><strong>\u00deurrka\u00f0ir \u00e1vextir<\/strong> \u00e6tti a\u00f0 neyta <strong>af og til<\/strong>, \u00fear sem \u00feeir eru r\u00edkir af sykri.<br><br>Ef m\u00f6gulegt er, <strong>veldu l\u00edfr\u00e6na \u00e1vexti og gr\u00e6nmeti<\/strong>.<br><br><sup data-fn=\"887c6f62-09e6-4951-82bf-89ec3d1eee28\" class=\"fn\"><a id=\"887c6f62-09e6-4951-82bf-89ec3d1eee28-link\" href=\"#887c6f62-09e6-4951-82bf-89ec3d1eee28\">H<\/a><\/sup><strong>netur2 (\u00f3salta\u00f0ar)<\/strong> (m\u00f6ndlur, hnetur, valhnetur, pistas\u00eduhnetur o.s.frv.): \u2192 <strong>1 l\u00edtil hnefafulla \u00e1 dag<\/strong><\/mark><\/td><\/tr><tr><td><em><strong><strong>BRAU\u00d0, PASTAR, HR\u00cdSGRJ\u00d3N, MA\u00cdSMJ\u00d6L, POTAT\u00d3<\/strong><\/strong><\/em><\/td><td><br><\/td><\/tr><tr><td><strong><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong><strong>1 skammtur vi\u00f0 hvert m\u00e1lt\u00ed\u00f0<\/strong><\/strong><br>   <strong>A\u00f0 minnsta kosti <strong>einn heilkornavara e\u00f0a h\u00e1lfheilkornavara \u00e1 dag<\/strong><\/strong><\/mark><\/strong><\/strong><\/td><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\">Ef m\u00f6gulegt er, <strong>velji\u00f0 l\u00edfr\u00e6nar kornv\u00f6rur<\/strong>.<br>Me\u00f0al morgunkorns teljast <strong>a\u00f0eins \u00f3sykra\u00f0 heilkornsmorgunkorn<\/strong> til \u00feessa flokks.<\/mark><\/td><\/tr><tr><td><em><strong><strong>Mj\u00f3lk, j\u00f3g\u00fart, ostur<\/strong><\/strong><\/em><\/td><td><br><\/td><\/tr><tr><td><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong>2 skammtar \u00e1 dag<\/strong><\/mark><\/strong><\/td><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\">\u2192 <em>1 skammtur = <strong>150 ml af mj\u00f3lk<\/strong> = 125 g af j\u00f3g\u00farti = 30 g af osti<\/em><br><\/mark><br>   <mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\">Mundu a\u00f0 taka tillit til mj\u00f3lkur og osts sem \u00feegar er innifali\u00f0 \u00ed r\u00e9ttunum sem \u00fe\u00fa undirb\u00fdr\u00f0.<\/mark><br><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><br>Vegna <strong>\u00e1h\u00e6ttu sem tengist mengunarefnum<\/strong> skaltu g\u00e6ta \u00feess a\u00f0 <strong>breyta mj\u00f3lkurv\u00f6rum<\/strong>.<\/mark><\/td><\/tr><tr><td><em><strong>Kj\u00f6t og alifuglakj\u00f6t, fiskur, egg, baunir<\/strong><\/em><\/td><td><br><\/td><\/tr><tr><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong>Skiptu \u00e1 milli <strong>kj\u00f6ts og alifuglakj\u00f6ts<\/strong>: Forgangsra\u00f0a\u00f0u alifuglakj\u00f6ti og <strong>ekki neyta meira en 500 g af kj\u00f6ti \u00e1 viku (ef m\u00f6gulegt er)<\/strong>.<br><\/strong><br>   <strong><strong><strong>Baunajurta<\/strong> (linsur, baunir, kik\u00e6rur, quinoa o.s.frv.): A.m.k. <strong>tvisvar \u00ed viku<\/strong>; \u00fe\u00e6r geta komi\u00f0 \u00ed sta\u00f0 kj\u00f6ts og alifuglakj\u00f6ts.<\/strong><br><\/strong><br>   <strong><strong><strong>Fiskur og sj\u00e1varfang<\/strong>: <strong>tvisvar \u00ed viku <\/strong>(\u00fear af <strong>einn feitur fiskur<\/strong><\/strong><\/strong>)<strong><strong>.<\/strong><\/strong><\/mark><\/td><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong>Kj\u00f6ttegundir<\/strong> eru: nautakj\u00f6t, sv\u00ednakj\u00f6t, kalvakj\u00f6t, lambakj\u00f6t, geitakj\u00f6t, hrossakj\u00f6t, villisv\u00ednakj\u00f6t, hjartakj\u00f6t.<br><br>Ef m\u00f6gulegt er, <strong>velji\u00f0 l\u00edfr\u00e6nt \u00feurrka\u00f0ar baunir<\/strong>.<br><br>Fiskur og sj\u00e1varfang m\u00e1 neyta <strong>ferskt, frosi\u00f0 e\u00f0a \u00ed d\u00f3s<\/strong>; breyti\u00f0 tegundum og uppruna (s\u00e9rstaklega ef neytt er oft) til <strong>a\u00f0 takmarka \u00fatsetningu fyrir mengunarefnum<\/strong>.<br><br><strong>Ol\u00edur\u00edkur fiskur<\/strong>: s\u00edld, makr\u00edll, sard\u00ednur, lax&#8230;<\/mark><\/td><\/tr><tr><td><em><strong>Fitu-, sykra- og saltmiklar matv\u00f6rur<\/strong><\/em><\/td><td><br><\/td><\/tr><tr><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong><strong>Sykurs\u00e6lir matv\u00e6li og drykkir, saltir matv\u00e6li og verslunarframleiddir r\u00e9ttir me\u00f0 <strong>Nutri-Score D e\u00f0a E<\/strong>: <strong>Takmarki\u00f0 neyslu<\/strong>.<\/strong><\/strong><br><strong><br><strong><strong>Unni\u00f0 kj\u00f6t (\u00fear me\u00f0 tali\u00f0 elda\u00f0 skinka)<\/strong>:<br>takmarki\u00f0 neyslu; <strong>fari\u00f0 ekki yfir 150 g \u00e1 viku <\/strong>og kj\u00f3si\u00f0 elda\u00f0a skinku.<\/strong><\/strong><\/mark><\/td><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\">\u00deessi h\u00f3pur inniheldur morgunkorn (nema \u00f3sykra\u00f0 heilkorns morgunkorn), bakverk, s\u00fakkula\u00f0i, mj\u00f3lkurs\u00e6lkera, \u00eds, s\u00e6lg\u00e6ti, gosdrykki, \u00e1vaxtasafa, saltkex o.s.frv.<strong><br><\/strong><br>Einnig teljast me\u00f0al unnins kj\u00f6ts: pylsur, beikon, lardons, d\u00f3sakj\u00f6t, \u00feurrsalta\u00f0 e\u00f0a hr\u00e1tt skinka.<\/mark><\/td><\/tr><tr><td><em><strong>OL\u00cdUR, SMJ\u00d6R, MARGAR\u00cdN<\/strong><\/em><\/td><td><br><\/td><\/tr><tr><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong><strong><strong>\u00c1 hverjum degi<\/strong> \u00ed litlu magni<br>e\u00f0a <strong>for\u00f0astu ofneyslu<\/strong>.<\/strong><\/strong><br>For\u00f0astu <strong>rapeseed- (kan\u00f3la-) og valhnetuol\u00edur<\/strong> vegna omega-3-innihalds.<\/mark><\/td><td><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-kubio-color-6-color\"><strong>Smj\u00f6r skal takmarka<\/strong> og nota eing\u00f6ngu <strong>hr\u00e1tt e\u00f0a \u00e1 brau\u00f0i<\/strong>.<\/mark><\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>(Franska upprunalega \u00fatg\u00e1fan):<\/strong><\/h2>\n\n\n\n\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Krabbameinsranns\u00f3knir Bretlands (Heiln\u00e6m og vel metin m\u00e1lt\u00ed\u00f0ir): <\/strong><\/h2>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vinsamlegast finni\u00f0 \u00ed \u00feessari f\u00e6\u00f0uskilgreiningu hva\u00f0 er r\u00e1\u00f0lagt a\u00f0 bor\u00f0a vi\u00f0 hvert m\u00e1lt\u00ed\u00f0 til a\u00f0 vi\u00f0halda heilbrig\u00f0u og jafnv\u00e6gi f\u00e6\u00f0i:<\/p>\n\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong><strong>Undirb\u00faningur \u00feriggja flokka matv\u00f6ru fyrir hvert m\u00e1lt\u00ed\u00f0:<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>50% gr\u00e6nmeti (a\u00f0 blanda gr\u00e6nmeti er g\u00f3\u00f0 hugmynd og einnig a\u00f0 nota g\u00f3\u00f0a magni af gr\u00e6nu gr\u00e6nmeti: sp\u00ednati, brokkol\u00ed, haricot o.s.frv.)<\/li>\n\n\n\n<li>25% af pr\u00f3teini (Athugi\u00f0: pl\u00f6ntupr\u00f3tein fr\u00e1sogast minna en d\u00fdrapr\u00f3tein, gott a\u00f0 hafa \u00ed huga ef \u00fei\u00f0 auki\u00f0 \u00e1reynsluna)<\/li>\n\n\n\n<li>25% af korn- og kolvetnaneyslunni m\u00e1 skipta \u00fat \u00ed hverri m\u00e1lt\u00ed\u00f0 (hveiti, hr\u00edsgrj\u00f3n, kartafla, baunir, quinoa, haframj\u00f6l o.s.frv.). Meiri uppl\u00fdsingar um \u00feetta (<a href=\"https:\/\/healthinyourplanet.com\/?p=23\"><em>tengill<\/em><\/a>)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ekki gleyma &#8220;<strong>korns<\/strong>&#8221; \u00e1 disknum \u00fe\u00ednum. (Menningarlega g\u00e6ti \u00fea\u00f0 hlj\u00f3ma\u00f0 &#8220;\u00f3l\u00edkt&#8221; e\u00f0a &#8220;\u00f3venjulegt&#8221;) En ef \u00fe\u00fa gerir \u00fea\u00f0 munt \u00fe\u00fa l\u00ed\u00f0a betur almennt. Korns veita m\u00f6rg mismunandi &#8220;v\u00edtam\u00edn&#8221; en hj\u00e1lpa einnig vi\u00f0 \u00fearmag\u00f6ng, lifrarstarfsemi, fr\u00e1sog og \u00feyngdarstj\u00f3rnun.<\/p>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Til d\u00e6mis inniheldur &#8220;<strong>Pulse&#8221;<\/strong> miki\u00f0 af B-v\u00edtam\u00edni. Ef \u00fe\u00fa reynir a\u00f0 bor\u00f0a &#8220;Pulse&#8221; tvisvar \u00ed viku er miklar l\u00edkur \u00e1 a\u00f0 \u00fe\u00fa takir eftir g\u00f3\u00f0um j\u00e1kv\u00e6\u00f0um \u00e1hrifum flj\u00f3tt.<\/p>\n\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Reyndu a\u00f0 bor\u00f0a fj\u00f6lbreytt \u00farval af v\u00edtam\u00ednum:<\/strong><\/h2>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">L\u00ednuriti\u00f0 h\u00e9r a\u00f0 ne\u00f0an er &#8220;d\u00e6mi&#8221; um tegund v\u00edtam\u00edna sem tengjast matv\u00e6lum. Mundu a\u00f0 \u00fea\u00f0 er betra a\u00f0 bor\u00f0a fj\u00f6lbreytt en miki\u00f0. Athuga\u00f0u einnig a\u00f0 matv\u00e6li innihalda ekki alltaf s\u00f6mu tegundir v\u00edtam\u00edna. Fyrir frekari uppl\u00fdsingar um n\u00e6ringarleg m\u00e1lefni, vinsamlegast sko\u00f0a\u00f0u (<a href=\"https:\/\/healthinyourplanet.com\/?p=2427\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><em>tengilinn<\/em><\/a>) og b\u00e6kur eftir Jean-Marie Bourre (<a href=\"https:\/\/healthinyourplanet.com\/?page_id=502\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><em>tengilinn<\/em><\/a>).<\/p>\n\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>Mundu alltaf a\u00f0 n\u00e1tt\u00farulegir matv\u00e6laafur\u00f0ir eru betri en v\u00edtam\u00ednb\u00e6tiefni. (<a href=\"https:\/\/healthinyourplanet.com\/?p=2427\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Hlekkur<\/a>) Einnig mundu a\u00f0 te eykur \u00e1h\u00e6ttu \u00e1 bl\u00f3\u00f0leysi.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n<ol class=\"wp-block-footnotes\"><li id=\"05522a12-bff0-48cd-9e8f-39a2e373c6aa\">Helst \u00e6tti a\u00f0 leggja meiri \u00e1herslu \u00e1 gr\u00e6nmeti en \u00e1v\u00f6xtum. (Til d\u00e6mis er m\u00e6lt me\u00f0 \u00feremur sk\u00f6mmtum af gr\u00e6nmeti og tveimur sk\u00f6mmtum af \u00e1v\u00f6xtum \u00e1 dag o.s.frv., en b\u00e6\u00f0i eru mikilv\u00e6g.) <a href=\"#05522a12-bff0-48cd-9e8f-39a2e373c6aa-link\" aria-label=\"Jump to footnote reference 1\">\u21a9\ufe0e<\/a><\/li><li id=\"887c6f62-09e6-4951-82bf-89ec3d1eee28\">Vertu me\u00f0vita\u00f0ur um hnetur, sem geta valdi\u00f0 ofn\u00e6mi og haft \u00e1hrif \u00e1 skapger\u00f0. <a href=\"#887c6f62-09e6-4951-82bf-89ec3d1eee28-link\" aria-label=\"Jump to footnote reference 2\">\u21a9\ufe0e<\/a><\/li><\/ol>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yfirlit yfir helstu till\u00f6gur (2019), \u00e1samt r\u00e1\u00f0leggingum og n\u00e1nari uppl\u00fdsingum til a\u00f0 au\u00f0velda eftirfylgni: A\u00f0al lei\u00f0arv\u00edsir Vi\u00f0b\u00f3taruppl\u00fdsingar \u00c1vextir og gr\u00e6nmeti A\u00f0 minnsta kosti fimm skammtar \u00e1 dag (hvern 80\u2013100 g). \u00cd \u00f6llum formum: ferskum, frosnum e\u00f0a \u00ed d\u00f3sum \u2013 reyndu a\u00f0 auka neysluna.1 Ekki meira en eitt glas af \u00e1vaxtasafa \u00e1 dag (helst \u00far heilum [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"saved_in_kubio":true,"wds_primary_category":1340,"footnotes":"[{\"content\":\"Helst \\u00e6tti a\\u00f0 leggja meiri \\u00e1herslu \\u00e1 gr\\u00e6nmeti en \\u00e1v\\u00f6xtum. (Til d\\u00e6mis er m\\u00e6lt me\\u00f0 \\u00feremur sk\\u00f6mmtum af gr\\u00e6nmeti og tveimur sk\\u00f6mmtum af \\u00e1v\\u00f6xtum \\u00e1 dag o.s.frv., en b\\u00e6\\u00f0i eru mikilv\\u00e6g.)\",\"id\":\"05522a12-bff0-48cd-9e8f-39a2e373c6aa\"},{\"content\":\"Vertu me\\u00f0vita\\u00f0ur um hnetur, sem geta valdi\\u00f0 ofn\\u00e6mi og haft \\u00e1hrif \\u00e1 skapger\\u00f0.\",\"id\":\"887c6f62-09e6-4951-82bf-89ec3d1eee28\"}]"},"categories":[1340,1365],"tags":[],"class_list":["post-95716","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-heilsa","category-matur"],"lang":"is","translations":{"is":95716,"en":23,"fr":82182,"es":84405,"pt":84772,"it":85229,"de":85522,"ko":85773,"ro":86142,"pl":86553,"tr":86557,"zh":86948,"el":86953,"fi":86957,"ja":86969,"pt-br":86974,"ar":86982,"et":86987,"bg":86992,"ru":86996,"uk":87001,"th":87007,"da":87011,"he":87020,"hu":87024,"id":87028,"sv":87032,"cs":88594,"lt":89138,"lv":89141,"sl":93739,"hr":94446,"sq":94450,"sr":94454,"be":95712,"pa":95720,"nb":95724,"bn":95728,"as":95732,"gu":95736,"ta":95740,"ml":95744,"vi":95748,"ur":95752,"ne":95756,"fa":95760,"ku":95764,"ps":95768},"pll_sync_post":{},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95716","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=95716"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95716\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":95718,"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95716\/revisions\/95718"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=95716"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=95716"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/healthinyourplanet.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=95716"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}